Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Prawo europejskie

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2102-M-Z1PREU
Kod Erasmus / ISCED: 14.1 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Prawo europejskie
Jednostka: Wydział Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych
Grupy: Nauki Polityczne -ZAOCZNE II STOPNIA - 1 semestr 1 rok - przedmioty obowiązkowe
Punkty ECTS i inne: 4.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Celem przedmiotu jest zaznajomienie studenta z zagadnieniami wstępnymi z zakresu prawa UE, typologią źródeł prawa UE, podstawowymi procedurami decyzyjnymi w UE, systemem ochrony prawa UE oraz relacją prawa UE do systemów prawnych państw członkowskich.

Skrócony opis:

Zagadnienia wstępne prawa UE

Źródła prawa UE

Podstawowe procedury decyzyjne w UE

Ochrona prawa UE

Prawo UE a prawo krajowe

Pełny opis:

Zagadnienia wstępne

1. Struktura prawna Unii Europejskiej.

2. Międzyrządowość i ponadnarodowość w Unii Europejskiej.

3. Podmiotowość prawna Unii Europejskiej.

4. Członkostwo we Wspólnotach Europejskich i Unii Europejskiej.

5. Wartości i prawa podstawowe w Unii Europejskiej (art. 2 TUE, art. 6 TUE, KPP).

6. Uprawnienia wynikające z obywatelstwa Unii Europejskiej (art. 18-25 TFUE).

7. Kompetencje wyłączne, dzielone i inne Unii Europejskiej (art. 2-6 TFUE).

Źródła prawa

8. Prawo pierwotne pisane.

9. Prawo pierwotne niepisane.

10. Wewnętrzne prawo pochodne.

11. Zewnętrzne prawo pochodne

12. Cechy rozporządzenia (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

13. Cechy dyrektywy (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

14. Cechy decyzji (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

15. Cechy zalecenia i opinii (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

16. Publikacja i notyfikacja aktów prawa pochodnego (art. 297 TFUE).

17. Hierarchia aktów prawa pochodnego (art. 289-291 TFUE).

Podstawowe procedury decyzyjne

18. Przystąpienie do Unii Europejskiej (art. 49 TUE).

19. Wystąpienie z Unii Europejskiej (art. 50 TUE).

20. Zawieszenie państwa członkowskiego w niektórych prawach (art. 7 TUE).

21. Zasada pomocniczości.

22. Zasada przyznania.

23. Zasada proporcjonalności.

24. Procedury zmiany traktatów (art. 48 TUE).

25. Zwykła procedura ustawodawcza (art. 294 TFUE) i specjalna procedura ustawodawcza.

Ochrona prawa

26. Fazy postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

27. Możliwość odwołania się od orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości.

28. Możliwość odwołania się od orzeczeń Sądu i sądów wyspecjalizowanych.

29. Legitymacja w postępowaniach przez Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

30. Skarga o naruszenie traktatu (art. 258-259 TFUE)

31. Skarga na nieważność (art. 263 TFUE).

32. Skarga na zaniechanie (art. 265 TFUE).

33. Skarga odszkodowawcza (art. 268 TFUE).

34. Orzeczenie prejudycjalne (art. 267 TFUE).

Prawo Unii Europejskiej a prawo krajowe

35. Zasada pierwszeństwa prawa Unii Europejskiej.

36. Orzeczenie w sprawie van Gend.

37. Orzeczenie w sprawie Costa.

38. Orzeczenie w sprawie Internationale Handelsgesellschaft.

39. Orzecznictwo konstytucyjne RFN: sprawy Solange, Maastricht, Lizbona.

40. Konstytucja RP a członkostwo w Unii Europejskiej (art. 90-91 Konstytucji).

Literatura:

1) Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, red. M.M. Kenig-Witkowska, Warszawa 2017.

2) J. Barcz, M. Górka, A. Wyrozumska, Instytucje i prawo Unii Europejskiej. Podręcznik dla kierunków prawa, zarządzania i administracji, Warszawa 2017.

3) Teksty:

a) Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016M/TXT-20200301&from=PL

b) Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016E/TXT-20200301&from=PL

c) Karty Praw Podstawowych (KPP),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:12016P/TXT&from=EN

Publikacje dostępne w Internecie:

1) K.D. Borchardt, ABC prawa Unii Europejskiej, Bruksela 2017,

http://publications.europa.eu/resource/cellar/5d4f8cde-de25-11e7-a506-01aa75ed71a1.0011.01/DOC_1

2) M. Cesarz, Porządek prawny Unii Europejskiej, [w:] Procesy integracyjne i dezintegracyjne w Europie, red. A. Pacześniak, M. Klimowicz, Wrocław 2014,

http://www.repozytorium.uni.wroc.pl/Content/60497/07_Maciej_Cesarz.pdf

3) P. Tosiek, Polityka europejska Niemiec w XXI wieku w świetle liberalnej teorii międzyrządowej, Warszawa 2013,

https://www.academia.edu/37469274/Germany_s_European_Policy_in_the_21st_Century_in_the_Light_of_Liberal_Intergovernmentalism

4) P. Tosiek, Prawne gwarancje pozycji państwa członkowskiego w systemie decyzyjnym Unii Europejskiej, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 27-51,

https://www.academia.edu/41845010/Prawne_gwarancje_pozycji_pa%C5%84stwa_cz%C5%82onkowskiego_w_systemie_decyzyjnym_Unii_Europejskiej

5) P. Tosiek, Traktat z Lizbony w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego RP w sprawach europejskich, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 99-127,

https://www.academia.edu/41845007/Traktat_z_Lizbony_w_%C5%9Bwietle_orzecznictwa_Trybuna%C5%82u_Konstytucyjnego_RP_w_sprawach_europejskich

Efekty uczenia się:

WIEDZA

K_W03 – Student zna i rozumie formy uczestnictwa w życiu społecznym dotyczące prawa UE, w tym sądowych i pozasądowych procedur ochrony prawa na gruncie prawa europejskiego.

K_W05 – Student zna strukturę prawa UE oraz zasady sądowych i pozasądowych instytucji ochrony prawa na poziomie unijnym oraz rozumie zachodzące w nich zmiany.

K_W06 – Student zna i rozumie zasady funkcjonowania organizacji i instytucji politycznych czerpiąc przykłady z funkcjonowania systemu prawa UE oraz orzecznictwa sądów unijnych dotyczących stosowania prawa europejskiego.

UMIEJĘTNOŚCI

K_U07 – Student potrafi gromadzić, hierarchizować, przetwarzać i analizować informacje prawne oraz korzystać z procedur skargowych, służących ochronie praw jednostki przed nadużyciami ze strony państwa i instytucji unijnych, zawartych w prawie europejskim.

KOMPETENCJE

K_K02 – Student jest gotów do wyznaczania priorytetów służących realizacji określonego przez siebie i innych zadania odnoszącego się do prawa UE oraz docenia rolę prawa UE w upodmiotowieniu i jest gotów do wykorzystywania wiedzy z zakresu prawa europejskiego do realizacji celów zawodowych.

K_K03 – Student jest gotów do reprezentowania interesów grup społecznych oraz aktywizowaniu jednostek w sferze ochrony ich praw - w zakresie prawa UE

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin pisemny - 10 pytań. Dopuszczalne wykorzystanie SI: poziom 3 (Sztuczna Inteligencja może być wykorzystywana do poprawy przejrzystości i jakości prac stworzonych przez studentów celem udoskonalenia wersji końcowej, ale nie może zostać użyta do tworzenia nowych treści).

Praktyki zawodowe:

Nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2025/26" (zakończony)

Okres: 2025-10-01 - 2026-01-25
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład, 18 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Piotr Tosiek
Prowadzący grup: Piotr Tosiek
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

Zagadnienia wstępne prawa UE

Źródła prawa UE

Podstawowe procedury decyzyjne w UE

Ochrona prawa UE

Prawo UE a prawo krajowe

Pełny opis:

Zagadnienia wstępne

1. Struktura prawna Unii Europejskiej.

2. Międzyrządowość i ponadnarodowość w Unii Europejskiej.

3. Podmiotowość prawna Unii Europejskiej.

4. Członkostwo we Wspólnotach Europejskich i Unii Europejskiej.

5. Wartości i prawa podstawowe w Unii Europejskiej (art. 2 TUE, art. 6 TUE, KPP).

6. Uprawnienia wynikające z obywatelstwa Unii Europejskiej (art. 18-25 TFUE).

7. Kompetencje wyłączne, dzielone i inne Unii Europejskiej (art. 2-6 TFUE).

Źródła prawa

8. Prawo pierwotne pisane.

9. Prawo pierwotne niepisane.

10. Wewnętrzne prawo pochodne.

11. Zewnętrzne prawo pochodne

12. Cechy rozporządzenia (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

13. Cechy dyrektywy (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

14. Cechy decyzji (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

15. Cechy zalecenia i opinii (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

16. Publikacja i notyfikacja aktów prawa pochodnego (art. 297 TFUE).

17. Hierarchia aktów prawa pochodnego (art. 289-291 TFUE).

Podstawowe procedury decyzyjne

18. Przystąpienie do Unii Europejskiej (art. 49 TUE).

19. Wystąpienie z Unii Europejskiej (art. 50 TUE).

20. Zawieszenie państwa członkowskiego w niektórych prawach (art. 7 TUE).

21. Zasada pomocniczości.

22. Zasada przyznania.

23. Zasada proporcjonalności.

24. Procedury zmiany traktatów (art. 48 TUE).

25. Zwykła procedura ustawodawcza (art. 294 TFUE) i specjalna procedura ustawodawcza.

Ochrona prawa

26. Fazy postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

27. Możliwość odwołania się od orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości.

28. Możliwość odwołania się od orzeczeń Sądu i sądów wyspecjalizowanych.

29. Legitymacja w postępowaniach przez Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

30. Skarga o naruszenie traktatu (art. 258-259 TFUE)

31. Skarga na nieważność (art. 263 TFUE).

32. Skarga na zaniechanie (art. 265 TFUE).

33. Skarga odszkodowawcza (art. 268 TFUE).

34. Orzeczenie prejudycjalne (art. 267 TFUE).

Prawo Unii Europejskiej a prawo krajowe

35. Zasada pierwszeństwa prawa Unii Europejskiej.

36. Orzeczenie w sprawie van Gend.

37. Orzeczenie w sprawie Costa.

38. Orzeczenie w sprawie Internationale Handelsgesellschaft.

39. Orzecznictwo konstytucyjne RFN: sprawy Solange, Maastricht, Lizbona.

40. Konstytucja RP a członkostwo w Unii Europejskiej (art. 90-91 Konstytucji).

Literatura:

1) Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, red. M.M. Kenig-Witkowska, Warszawa 2017.

2) J. Barcz, M. Górka, A. Wyrozumska, Instytucje i prawo Unii Europejskiej. Podręcznik dla kierunków prawa, zarządzania i administracji, Warszawa 2017.

3) Teksty:

a) Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016M/TXT-20200301&from=PL

b) Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016E/TXT-20200301&from=PL

c) Karty Praw Podstawowych (KPP),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:12016P/TXT&from=EN

Publikacje dostępne w Internecie:

1) K.D. Borchardt, ABC prawa Unii Europejskiej, Bruksela 2017,

http://publications.europa.eu/resource/cellar/5d4f8cde-de25-11e7-a506-01aa75ed71a1.0011.01/DOC_1

2) M. Cesarz, Porządek prawny Unii Europejskiej, [w:] Procesy integracyjne i dezintegracyjne w Europie, red. A. Pacześniak, M. Klimowicz, Wrocław 2014,

http://www.repozytorium.uni.wroc.pl/Content/60497/07_Maciej_Cesarz.pdf

3) P. Tosiek, Polityka europejska Niemiec w XXI wieku w świetle liberalnej teorii międzyrządowej, Warszawa 2013,

https://www.academia.edu/37469274/Germany_s_European_Policy_in_the_21st_Century_in_the_Light_of_Liberal_Intergovernmentalism

4) P. Tosiek, Prawne gwarancje pozycji państwa członkowskiego w systemie decyzyjnym Unii Europejskiej, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 27-51,

https://www.academia.edu/41845010/Prawne_gwarancje_pozycji_pa%C5%84stwa_cz%C5%82onkowskiego_w_systemie_decyzyjnym_Unii_Europejskiej

5) P. Tosiek, Traktat z Lizbony w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego RP w sprawach europejskich, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 99-127,

https://www.academia.edu/41845007/Traktat_z_Lizbony_w_%C5%9Bwietle_orzecznictwa_Trybuna%C5%82u_Konstytucyjnego_RP_w_sprawach_europejskich

Uwagi:

Brak.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2026/27" (w trakcie)

Okres: 2026-10-01 - 2027-01-24
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład, 18 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Piotr Tosiek
Prowadzący grup: Piotr Tosiek
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Skrócony opis:

Zagadnienia wstępne prawa UE

Źródła prawa UE

Podstawowe procedury decyzyjne w UE

Ochrona prawa UE

Prawo UE a prawo krajowe

Pełny opis:

Zagadnienia wstępne

1. Struktura prawna Unii Europejskiej.

2. Międzyrządowość i ponadnarodowość w Unii Europejskiej.

3. Podmiotowość prawna Unii Europejskiej.

4. Członkostwo we Wspólnotach Europejskich i Unii Europejskiej.

5. Wartości i prawa podstawowe w Unii Europejskiej (art. 2 TUE, art. 6 TUE, KPP).

6. Uprawnienia wynikające z obywatelstwa Unii Europejskiej (art. 18-25 TFUE).

7. Kompetencje wyłączne, dzielone i inne Unii Europejskiej (art. 2-6 TFUE).

Źródła prawa

8. Prawo pierwotne pisane.

9. Prawo pierwotne niepisane.

10. Wewnętrzne prawo pochodne.

11. Zewnętrzne prawo pochodne

12. Cechy rozporządzenia (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

13. Cechy dyrektywy (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

14. Cechy decyzji (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

15. Cechy zalecenia i opinii (adresat, obowiązywanie, stopnie legislacji).

16. Publikacja i notyfikacja aktów prawa pochodnego (art. 297 TFUE).

17. Hierarchia aktów prawa pochodnego (art. 289-291 TFUE).

Podstawowe procedury decyzyjne

18. Przystąpienie do Unii Europejskiej (art. 49 TUE).

19. Wystąpienie z Unii Europejskiej (art. 50 TUE).

20. Zawieszenie państwa członkowskiego w niektórych prawach (art. 7 TUE).

21. Zasada pomocniczości.

22. Zasada przyznania.

23. Zasada proporcjonalności.

24. Procedury zmiany traktatów (art. 48 TUE).

25. Zwykła procedura ustawodawcza (art. 294 TFUE) i specjalna procedura ustawodawcza.

Ochrona prawa

26. Fazy postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

27. Możliwość odwołania się od orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości.

28. Możliwość odwołania się od orzeczeń Sądu i sądów wyspecjalizowanych.

29. Legitymacja w postępowaniach przez Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

30. Skarga o naruszenie traktatu (art. 258-259 TFUE)

31. Skarga na nieważność (art. 263 TFUE).

32. Skarga na zaniechanie (art. 265 TFUE).

33. Skarga odszkodowawcza (art. 268 TFUE).

34. Orzeczenie prejudycjalne (art. 267 TFUE).

Prawo Unii Europejskiej a prawo krajowe

35. Zasada pierwszeństwa prawa Unii Europejskiej.

36. Orzeczenie w sprawie van Gend.

37. Orzeczenie w sprawie Costa.

38. Orzeczenie w sprawie Internationale Handelsgesellschaft.

39. Orzecznictwo konstytucyjne RFN: sprawy Solange, Maastricht, Lizbona.

40. Konstytucja RP a członkostwo w Unii Europejskiej (art. 90-91 Konstytucji).

Literatura:

1) Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, red. M.M. Kenig-Witkowska, Warszawa 2017.

2) J. Barcz, M. Górka, A. Wyrozumska, Instytucje i prawo Unii Europejskiej. Podręcznik dla kierunków prawa, zarządzania i administracji, Warszawa 2017.

3) Teksty:

a) Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016M/TXT-20200301&from=PL

b) Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:02016E/TXT-20200301&from=PL

c) Karty Praw Podstawowych (KPP),

https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:12016P/TXT&from=EN

Publikacje dostępne w Internecie:

1) K.D. Borchardt, ABC prawa Unii Europejskiej, Bruksela 2017,

http://publications.europa.eu/resource/cellar/5d4f8cde-de25-11e7-a506-01aa75ed71a1.0011.01/DOC_1

2) M. Cesarz, Porządek prawny Unii Europejskiej, [w:] Procesy integracyjne i dezintegracyjne w Europie, red. A. Pacześniak, M. Klimowicz, Wrocław 2014,

http://www.repozytorium.uni.wroc.pl/Content/60497/07_Maciej_Cesarz.pdf

3) P. Tosiek, Polityka europejska Niemiec w XXI wieku w świetle liberalnej teorii międzyrządowej, Warszawa 2013,

https://www.academia.edu/37469274/Germany_s_European_Policy_in_the_21st_Century_in_the_Light_of_Liberal_Intergovernmentalism

4) P. Tosiek, Prawne gwarancje pozycji państwa członkowskiego w systemie decyzyjnym Unii Europejskiej, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 27-51,

https://www.academia.edu/41845010/Prawne_gwarancje_pozycji_pa%C5%84stwa_cz%C5%82onkowskiego_w_systemie_decyzyjnym_Unii_Europejskiej

5) P. Tosiek, Traktat z Lizbony w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego RP w sprawach europejskich, [w:] Unia Europejska po Traktacie z Lizbony. Pierwsze doświadczenia i nowe wyzwania, red. P. Tosiek, Lublin 2012, s. 99-127,

https://www.academia.edu/41845007/Traktat_z_Lizbony_w_%C5%9Bwietle_orzecznictwa_Trybuna%C5%82u_Konstytucyjnego_RP_w_sprawach_europejskich

Uwagi:

Dopuszczalne wykorzystanie SI: poziom 3 (Sztuczna Inteligencja może być wykorzystywana do poprawy przejrzystości i jakości prac stworzonych przez studentów celem udoskonalenia wersji końcowej, ale nie może zostać użyta do tworzenia nowych treści).

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych.
ul. Długa 44/50
00-241 Warszawa
tel: (+48) 22 55 49 126 https://www.wne.uw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności mapa serwisu USOSweb 7.3.1.0-9 (897c2258-dirty) :: 2026-10-30