Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Myśl - słowo - obraz

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3003-C453GO1
Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (0232) Literatura i językoznawstwo Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Myśl - słowo - obraz
Jednostka: Instytut Języka Polskiego
Grupy: Przedmioty obowiązkowe dla III roku filologii polskiej - stacjonarne 1-go stopnia
Przedmioty obowiązkowe dla III roku specjalności LiKPwPEiŚ - stacjonarne 1-go stopnia
Seminaria licencjackie dla filologii polskiej - stacjonarne 2024/2025
Wszystkie przedmioty polonistyczne - oferta ILP (3001...) , IJP (3003...) i IPS (3007...)
Punkty ECTS i inne: 10.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

seminaria licencjackie

Założenia (opisowo):

Seminarium ma charakter interdyscyplinarny – łączy wiedzę z językoznawstwa z podstawową wiedzą z historii sztuki, literatury i kulturoznawstwa. Na zajęciach studenci będą analizować dzieła plastyczne jako teksty kultury z wykorzystaniem metod stosowanych w pragmatyce lingwistycznej i gramatyce kognitywnej, a także zjawiska językowe, które znajdują odzwierciedlenie w ikonografii malarskiej, w reklamie i we współczesnych przekazach medialnych.

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Głównym celem uczestnictwa w seminarium jest zyskanie umiejętności samodzielnej pracy badawczej polegającej na zbadaniu wybranego problemu naukowego i opisania wyników przeprowadzonej analizy w postaci pracy licencjackiej. W związku z tym na seminariach studenci zdobędą niezbędną wiedzę na temat metodologii badań naukowych, gromadzenia materiału badawczego i zasad jego opisywania. Zapoznają się także z problematyką jednego z ważnych działów współczesnej humanistyki, dotyczącego relacji między językiem myśli a obrazem i tekstem. Lektura najważniejszych prac z semiotyki i pragmatyki językoznawczej na temat multimedialnego przekazu treści za pomocą różnych rodzajów znaków będzie wprowadzeniem do podejmowania prób interpretacji wybranych dzieł sztuki w odniesieniu do języka. W ciągu roku odbędą się poza tym w ramach seminarium dwie wycieczki – pierwsza - do Muzeum Narodowego, druga – do Muzeum Plakatu.

Pełny opis:

Tematy kolejnych zajęć:

1. Akt mowy i jego rodzaje.

2. Wykładniki testowości.

3. Istota dzieła plastycznego (obraz, rzeźba, plakat)

4. Funkcje języka a funkcje dzieła plastycznego.

5. Różne sposoby wizualizacji elementów języka w sztukach plastycznych.

6. Rola tekstu pisanego w malarstwie.

7. Książka jako rekwizyt malarski.

8. Wybrane akty mowy w malarstwie i rzeźbie.

9. Obraz mówcy w podręcznikach retoryki i w wybranych dziełach plastycznych.

10. Ekfraza jako gatunek tekstu.

11. Język ciała (rola gestykulacji i mimiki w różnych aktach mowy).

12. Lokucja, illokucja i perlokucja w dziełach plastycznych.

13. Kolor w malarstwie i w języku.

14. Analiza wybranych dzieł sztuki pod kątem ich odniesień do faktów językowych

15. Językowy obraz świata i jego wpływ na malarstwo polskie i obce.

16. Stereotypy językowe.

17. Analiza wybranych ekfraz pod kątem ich odniesień do opisywanych dzieł sztuki.

18. Rola znaków językowych i plastycznych w plakacie reklamowym, teatralnym i społecznym.

19. Możliwości językowe plakatu reklamowego.

20. Obrazowość języka a retoryka obrazu.

Literatura:

1. Alberti L. B., O malarstwie, tłumaczenie L. Winniczuk, opracowanie Maria Rzepińska, Wrocław 1963.

2. Austin J. J., Jak działać słowami, [w:] John L. Austin, Mówienie i poznawanie, Warszawa 1993.

3. Barthes R,, Retoryka obrazu, „Pamiętnik literacki”, nr 3/1985, s. 289-302.

4. Bartmiński J. (red.) Językowy obraz świata, Lublin 1990 (i wyd.), 1999 (ii wyd.).

5. Bartmiński J. (red.), Współczesny język polski, Lublin 2001.

6. Bartmiński J., Niebrzegowska-Bartmińska S., Szadura J. (red.), Akty i gatunki mowy, Lublin 2004 (wybrane teksty).

7. Bralczyk J., Język na sprzedaż, Warszawa 2000.

8. Fulfer, Czytanie z twarzy, Warszawa 2006.

9. Leonardo da Vinci, Traktat o malarstwie [w:] „Teksty źródłowe do dziejów historii sztuki”, t. XXV, Wrocław 1984.

10. Lewiński P. H., Retoryka reklamy, Wrocław 1999.

11. Maćkiewicz J., Słowo o słowie: potoczna wiedza o języku, Gdańsk 1999.

12. Paese A., Mowa ciała, Kielce 2001.

13. Rusinek, Retoryka obrazu, Gdańsk 2012.

14. Solso R. L., Cognition and the visual arts, MIT, Boston 1996.

15. Szczęsna E., Poetyka reklamy, Warszawa 2001.

16. Vasari G., Żywoty najsławniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów, Warszawa 1979.

17. Wierzbicka A., Język – umysł – kultura, Warszawa 1999 (wybrane teksty).

18. Wierzbicka E., Elementy niewerbalne wybranych aktów mowy, utrwalone w malarstwie, [w:] „Język a kultura”, t. 23, Wrocław 2012, s. 487-500.

19. Wierzbicka E., Z problemów semiotyki plakatu, “Przegląd Humanistyczny” 1977, nr

20. Ziomek Jerzy, Retoryka opisowa, Wrocław 1990.

Efekty uczenia się:

Student po zaliczeniu seminarium:

- posługuje się podstawowymi pojęciami z zakresu pragmatyki i językoznawstwa kognitywnego;

- analizuje werbalne i pozawerbalne elementy wypowiedzi pod względem pełnionych funkcji;

- interpretuje dzieła sztuki pod kątem ich odniesienia do języka naturalnego (langue lub parole);

- posługuje się narzędziami dostępnymi w naukach humanistycznych, przygotowując pracę nad wybranym przez siebie tematem, sporządza bibliografię, gromadzi i analizuje materiał badawczy.

Metody i kryteria oceniania:

Zaliczenie seminarium na podstawie:

1) obecności;

2) aktywnego uczestnictwa w zajęciach;

3) napisania pracy licencjackiej.

Ad 1) Obecność będzie sprawdzana na każdych zajęciach. Dopuszczalne są dwie nieobecności w semestrze. Powyżej tej liczby (z wyłączeniem przypadków bezzwłocznie udokumentowanych, np. zwolnieniem lekarskim) – nie ma możliwości zaliczenia zajęć. Usprawiedliwione nadprogramowe nieobecności muszą zostać odrobione w sposób wskazany przez osobę prowadzącą zajęcia.

Ad 2) Aktywne uczestnictwo w zajęciach wymaga zapoznawania się z lekturami omawianymi na seminarium, wygłaszania referatów, prezentowania wyników własnej pracy nad wybranym tematem oraz brania udziału w dyskusjach dotyczących omawianych zagadnień.

Ad 3) Końcowe zaliczenie seminarium jest możliwe po przedstawieniu napisanej pracy licencjackiej i zaakceptowaniu jej przez prowadzącego zajęcia.

Punkty ECTS uzyskane przez studenta:

- udział w seminarium (60 godz.) 2 pkt. ECTS

- bieżące przygotowanie do zajęć (60 godz.) 2 pkt. ECTS

- przygotowanie referatu (30 godz.) 1 pkt. ECTS

- przygotowanie pracy licencjackiej (150 godzin) 5 pkt. ECTS.

Wykorzystanie narzędzi sztucznej inteligencji przez uczestników seminarium wymaga uzgodnienia z osobą prowadzącą zajęcia (zgodnie z uchwałą nr 98 Uniwersyteckiej Rady ds. Kształcenia).

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2024/25" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2024-10-01 - 2025-06-08
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Seminarium licencjackie, 60 godzin, 10 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Iwona Burkacka, Marta Chojnacka-Kuraś, Elżbieta Piotrowska
Prowadzący grup: Elżbieta Piotrowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie
Seminarium licencjackie - Zaliczenie
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych.
ul. Długa 44/50
00-241 Warszawa
tel: +48 22 55 49 126 https://www.wne.uw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.3.0 (2024-03-22)